تاريخ انتشار: 8/12/1388

سايت تابناک در تاريخ 5 اسفند مطلبي با عنوان "انتصاب خانم جوان به مديريت موزه ملي ايران و چند پرسش از بقايي" منتشر کرد که در پاسخ به اين مطلب بايد به نکاتي اشاره کرد.

به گزارش ميراث آريا (chtn) سازمان ميراث فرهنگي در بدو امور قصد داشت بعد از انتصاب رييس جديد موزه ملي در فرصتي، به شکل مستند، مسايل و مشکلات اين موزه را از طريق مشاهده مستقيم رسانه هاي جمعي و ساير ابزار موجود به اطلاع عموم برساند. اما بعضي تلاش دارند در طرحي هدايت شده با جنجال سازي بر سر انتصاب رئيس موزه ملي ايران، عزم سازمان براي حسابرسي اشيا و اصلاح وضعيت فعلي موزه ملي ايران را به حاشيه بکشانند. در اين ميان سازمان ميراث فرهنگي نيز از فرصت موجود، استقبال و استفاده کرده، عزم راسخ دارد كه پرده از قريب به چهل سال بي توجهي و جفا به ميراث ملي کشور بردارد.

براي روشن شدن ذهن مردم شريف ايران بايد گفت موزه ملي در تعريف، مکاني است براي حفظ، پژوهش و نمايش کليه آثار فرهنگي و تاريخي (اعم از کشفيات حفاريهاي باستان شناسي، نسخ خطي، مردم شناسي، صنايع دستي و ...) که بيانگر تاريخ و فرهنگ يک ملت مي باشد. لذا کساني که مدعي اند رئيس موزه ملي بايد حتماً باستان شناس باشد، تعريف درستي از موزه ملي ندارند. اين گروه فقط به بخشي از اين نوع موزه اشاره نموده و تصور مي کنند موزه ملي يعني همان موزه باستان شناسي. اينان چند سال قبل نيز با همين منطق تابلوي موزه باستان شناسي را به موزه ملي تغيير دادند تا بدين وسيله اين گونه وانمود کنند كه با اين کار موزه ملي در ايران ايجاد کرده اند.

خوب است گردانندگان سايت تابناک و اين مدعيان پاسخ دهند آيا در موزه ملي ايران (که بايد مينياتوري از فرهنگ و تمدن اين سرزمين باشد) آثار خطي، نقاشي، فرش، نمادهائي از آداب و رسوم اقوام ايراني، صنايع دستي و ... که هر يک حاکي از اوج تمدن و فرهنگ و هنر ايرانيان است جايگاهي ندارد؟ اگر موزه ملي يعني همان موزه باستان شناسي، پس به غير از چند کشور تاريخي دنيا در ساير کشورها نبايد امکان ايجاد موزه ملي وجود داشته باشد! خوب است بدانيم رؤساي موزه هاي بريتانيا و لوور فرانسه نيز باستان شناس نيستند و با اين حساب از منظر گردانندگان سايت تابناک و مدعيان موزه ملي، انتصاب مديران موزه هاي لوور فرانسه و بريتانيا نيز محل اشکال است؟

براستي پس پرده اين جو سازيها و دلسوزي کساني که با انواع تهمتها، ترور شخصيتها و جوسازيها فرهنگ انساني و اسلامي اين مرز و بوم را تهديد مينمايند، چيست؟ آيا خود آنان نمي دانند موزه ملي نيازمند مديري لايق، دست پاک، داراي شم فرهنگي، عرق ملي و توان مديريتي است؟ بله اين افراد موضوع را خوب فهميده اند؛ اما مشكل چيز ديگريست و آن عزم سازمان ( خصوصاً رئيس جديد موزه ملي) براي ساماندهي و مستند سازي اموال و اشياء انبارهاي موزه ملي ايران است. چرا که باز همچون گذشته حياط خلوت برخي مورد تهاجم قرار گرفته است.

علت چنين هجمه اي با توجه به نكاتي که در ادامه مي آيد مورد واکاوي قرار مي گيرد:

1ـ طي چهل سال گذشته هزاران اثر تاريخي و باستاني کشور در شرايط بسيار نامطلوب و ابهام برانگيز در انبارهاي موزه ملي نگهداري مي شود؛ درحاليكه نه تنها شناسنامه اي از مشخصات اين آثار در دست نيست؛ بلکه حتي آماري از تعداد آثار مذکور نيز گردآوري نشده است.

2ـ طي چهل سال گذشته هيچگاه خبرنگاران رسانه هاي جمعي با تجهيزات کامل به مخزن موزه ملي راه نيافته اند. اگر خبرنگار آن رسانه قصد کمک به ميراث فرهنگي کشور را دارد، چرا تا به حال از نزديک از آنچه طي سالهاي طولاني در مخزن موزه ملي مي گذرد،‌ گزارشي منتشر نکرده است؟

3ـ طي چهل سال گذشته هزاران قطعه از آثار تاريخي اين کشور در گوني و در انبارهاي موزه ملي ( اتفاقاً در زمان مديراني که امروز از ايشان به عنوان متخصص ياد مي شود) دچار آسيب هاي جدي و بعضاً جبران ناپذير شده اند. اگر خبرنگار آن رسانه دغدغه ميراث فرهنگي را دارد، چرا تا کنون اين موضوع را از مديران متخصص قبلي پيگيري نکرده است؟

4ـ خوب است همگان بدانند يکي از رؤساي سابق موزه ملي (که اتفاقا از نگاه شما جزء متخصصان محسوب مي شود)، خود عامل نابودي عمدي تعدادي از اشياء نفيس موزه ملي شده و در همين رابطه نيز دستگير شده است.

5ـ آيا از خود پرسيده ايد که چرا از قبل انقلاب، برخي از آثار تاريخي ايران در انبار موزه ملي بدون هيچ صورت برداري درستي نگهداري مي شوند؟ چرا تا کنون نسبت به ثبت و ضبط اطلاعات آنها اقدامي نشده است؟ چرا در دوره مديراني که امروز از ايشان به عنوان مدير متخصص ياد مي شود، هيچ گاه نسبت به وضع موجود ابراز تأسف، درخواست كمك و  جلب توجه افکار عمومي به آن ديده نشده است؟

چرا طي سال هاي گذشته حداقل برخي از اين آثار که امکانات فني نمايش و نگهداري آنها فراهم نبوده، جهت نمايش به شهرهايي که به آنها تعلق داشته اند، عودت داده نشده اند؟

6ـ مسايل مالي موزه ملي مدتهاست مورد بررسي قرار نگرفته است؛ که اين موضوع از دستورات و شروط اکيد رييس سازمان ميراث فرهنگي خطاب به رييس جديد اين موزه در مراسم معارفه است. آيا جو سازي هاي پيرامون اين انتصاب نمي تواند ارتباطي با اين عزم مديريتي داشته باشد؟

7ـ موزه ملي در سالهاي گذشته محلي براي استخدام آقازاده ها و بستگان بسياري از مديران در ساليان گذشته بوده است.

8ـ  موزه ملي توسط برخي مديران سابق به پاتوقي براي رايزني و ملاقات با ديپلماتهاي خارجي مبدل شده است.

9ـ جالب اينجاست كه برخي از اين افراد خود در زمان حضورشان در سازمان ميراث فرهنگي داراي پرونده مالي بوده اند؛ و از همه جالبتر آنکه رييس اسبق سازمان ميراث فرهنگي کشور كه به يکباره در موضوع اخير وارد شده و به ابراز مخالفت پرداخته اند، خود بايد پاسخگوي كاستيهاي بي شمار موزه ملي باشند. از عمده ترين دلايل تغيير مدير قبلي موزه ملي که دو سال رياست اين موزه را بر عهده داشت، تعلل، کندي و در نهايت عدم اجراي تأکيدات ويژه مبني بر ساماندهي وضعيت اشياء و اموال موزه ملي بود.

10ـ بد نيست گردانندگان سايت تابناک و رسانه هايي که امروز با حساسيت مسايل پيرامون موزه ملي را پيگيري مي کنند، براي استحضار افکار عمومي، نگاهي گذرا به تعداد، محتوا و کيفيت اخبار پيرامون موزه ملي در طول سالهاي گذشته داشته و خود به قضاوت بپردازند.

چه کساني نگران بررسي اموال و اشياء موزه ملي و باز شدن چالش هاي اصلي آن هستند؟ به راستي منافع چه کساني از اين رهگذر به خطر مي افتد؟

آيا تمام مسايل فوق و جفايي که طي سال هاي گذشته بر موزه ملي و ميراث فرهنگي اين کشور شده، سازمان ميراث فرهنگي را مجاب نمي کند كه گذشته از تجربه، به لزوم قرار گرفتن مديري با عرق ملي، امين، داراي سلامت حرفه اي و پاک دست در رأس اين موزه و اجراي اين مأموريت ملي بپردازد؟